VIDEO »   Red Arrows RIAT 2024        GALERIA »   Zapraszamy do umieszczania zdjęć w naszej galerii   

Pokaż wyniki od 1 do 12 z 12
Like Tree15Likes
  • 3 Post By hawky
  • 2 Post By kitenation
  • 2 Post By hawky
  • 3 Post By hawky
  • 5 Post By RzEmYk

Wątek: GPS Jamming i Spoofing

  1. #1
    Awatar michastrain

    Dołączył
    Jan 2010
    Mieszka w
    Suwałki / Warszawa

    Domyślnie GPS Jamming i Spoofing


    Polecamy

    Może ktoś będzie umiał wytłumaczyć, bo nie rozumiem technicznego działania następujących zagadnień:

    1. W czasie jammingu i spoofingu ATC zaczyna wektorowanie. Problem w tym, że cywilne ATC nie używa radarów pierwotnych, tylko wtórnych które korzystają przecież z danych wysyłanych przez sam samolot. Skąd zatem ATC wie jaka jest pozycja samolotu, jeśli samolot sam nie jest w stanie jej dobrze określić? ATC jednak jakoś wiąże dane z radarów wtórnych z radarami pierwotnymi?

    2. O wektorowanie prosi się kiedy samolot wyrzuca komunikat, że jego pozycja jest niewiarygodna, m.in. przez określanie Estimated Position Uncertanity. Czy ktoś potrafi jasno wyjaśnić jak to się dzieje, że samolot szacuje o ile jego ustalona pozycja jest niedokładna, jednocześnie zupełnie nie wiedząc gdzie się znajduje? Nie rozumiem w jaki sposób można powiedzieć "jestem około 3 mile od zakładanej pozycji, ale zupełnie nie wiem gdzie ta właściwa pozycja się znajduje". Żeby określić błąd, trzeba mieć punkt odniesienia, a w czasie jammingu/spoofingu go przecież tracimy. Czy to działa na zasadzie porównywania rozjazdu IRU/DME+DME z GPS, czy jakoś inaczej?

  2. #2

    Dołączył
    Mar 2014

    Domyślnie

    Ja tam się nie znam, ale odpowiedzią może być nawigacja inercyjna. Jest mniej dokładna, ale nie jest wrażliwa na zakłócenia.

    Przy zaklucanie raczej nie ma problemu ponieważ sam GPS zgłosi problem, przy spofingu nowsze systemy powinny same zauważyć problem (przez porównanie ale też np. nagła zmianę itd.), ale starsze mogą robić problemy a co gorsza korygować inercje...

    A sam radar wtorny też ma odległość i azymut więc nie musi tylko polegać na danych z odpowiedzi.

  3. #3
    ModTeam
    Awatar hawky

    Dołączył
    Feb 2008
    Mieszka w
    Poznań

    Domyślnie

    Cytat Zamieszczone przez michastrain Zobacz posta
    Może ktoś będzie umiał wytłumaczyć, bo nie rozumiem technicznego działania następujących zagadnień:
    1. Problem w tym, że cywilne ATC nie używa radarów pierwotnych, tylko wtórnych które korzystają przecież z danych wysyłanych przez sam samolot. Skąd zatem ATC wie jaka jest pozycja samolotu, jeśli samolot sam nie jest w stanie jej dobrze określić? ATC jednak jakoś wiąże dane z radarów wtórnych z radarami pierwotnymi?
    Mylisz radar wtórny z systemami ADS-B. Radar wtórny sam ustala pozycję statków powietrznych na podstawie sygnałów odebranych z pokładowych transponderów, podobnie jak robi to radar pierwotny.
    QbaqBA, michastrain and Pawelos like this.

  4. #4

    Dołączył
    Apr 2010

    Domyślnie

    https://youtu.be/tz23G_UXCGA?si=Ly_DCPWcEwLLXR8q

    ta analiza moze byc ciekawa, nie ogladalem jeszcze, ale ten kanal yt nigdy mnie nie zawiodl wczesniej

    kanał jest naukowy nie sensacyjny

  5. #5

    Dołączył
    Apr 2010

    Domyślnie

    wnioski sa 25:15

  6. #6
    Awatar michastrain

    Dołączył
    Jan 2010
    Mieszka w
    Suwałki / Warszawa

    Domyślnie

    Krzychun, systemy inercyjne są genialne, ale jednak mocno się rozkalibrowują w fazach gdzie jest dużo zakrętów i zmian prędkości. Muszą się wspierać pomocami naziemnymi lub GPS, bo do podejść gubią za dużo dokładności. I tu pojawia się problem z wykrywaniem zmian, bo to często wcale nie dzieje się skokowo. Nie rozumiem do końca jak to działa, ale jak komputery samolotu raz wykryją, że GPS był zakłócany, to przestają ufać sygnałom GPS i nawet jak wylecisz ze strefy zakłócania, to pozycja wcale nie jest uznawana za wiarygodną, trzeba wektorować. Tak przynajmniej rozumiem sytuacje, gdzie samolot leci na przykład nad Litwą, dostaje „strzała zakłóceń” i kiedy dolatuje do Warszawy, ciągle potrzebuje wektorowania, mimo że wszystkie inne samoloty nawigują w tym rejonie samodzielnie.

    Filmik od someone zainspirował mnie do przemyśleń, stąd temat Opisuje on jamming, czyli zniekształcanie, które jest dużo groźniejsze od spoofingu, bo tylko lekko modyfikuje położenie. Spoofing potrafi gwałtownie przerzucić na drugą półkulę, ale jamming jest bardziej dyskretny, zmienia pozycję krok po kroczku, co przy równoległych podejściach do kilku pasów, albo przy złej pogodzie może być bardzo groźne. Jamming zmienia delikatnie pozycję GPS, przez co pozycja uśredniona w komputerze jest dyskretnie modyfikowana. Wtedy większe przekłamanie GSP może być zaakceptowane, co jeszcze bardziej przekłamuje uśrednione położenie (na podstawie inercji, GPS i radiopomocy, jeśli są dostępne).

    hawky, dzięki. Czyli pozycja na radarze wtórnym działa na zasadzie DME czy może nawet triangulacji, jeżeli dobrze zrozumiałem. To by tłumaczyło niezawodność wektorowania.

  7. #7

    Dołączył
    Sep 2015
    Mieszka w
    Warsaw, Poland

    Domyślnie

    Źle rozumiesz. Samolot sam niczemu nie ufa, tylko monitoruje dokładność poszczególnych danych dotyczących pozycji z różnych źródeł i informuje pilota. IRS generalnie nie rozkalibrowuję się "od dużej liczby zakrętów" tylko z upływem czasu. A dane pozycyjne dla system nawigacyjnego zarządzającego przez FMS są zliczane generalnie z dostępnych danych które pochodzą z pozycji wyznaczanej i "aktualizowanej" przez IRS, GPS ale i naziemne pomoce VOR oraz DME. I z tych danych oczywiście najdokładniejsza będzie pozycja z GPS, ale jak jest niedostępna przełącza się "aktualizacje" pozycji np/ na DME (które też jest dosyć dokładne) i leci się normalnie dalej stosują nawigację obszarową (samoustalanie pozycji).

    Tym się właśnie różni nawigacja RNP (required nawigation performance) od prostszej nawigacji RNAV. (o tym można by zrobić cały wykład).

    A jak już wyleci się z obszaru "jammingu" to bez problemu włącza się z powrotem updaty GPS i działa bez zarzutu.
    Adik_s and wojtiix like this.

  8. #8
    ModTeam
    Awatar hawky

    Dołączył
    Feb 2008
    Mieszka w
    Poznań

    Domyślnie

    Cytat Zamieszczone przez michastrain Zobacz posta
    hawky, dzięki. Czyli pozycja na radarze wtórnym działa na zasadzie DME czy może nawet triangulacji, jeżeli dobrze zrozumiałem. To by tłumaczyło niezawodność wektorowania.
    No nie, radar wtórny to po prostu radar, w odróżnieniu tych "radarów" MLAT czy ADS-B. Radar to radar, możesz sobie to wyobrazić tak, że radar wtórny to zupełnie jak pierwotny tylko zamiast odbić sygnału od obiektów otrzymuje te "odbicia" od transponderów. Pozycję wyznacza z kierunku anteny i czasu odpowiedzi. Dodatkowo te "odbicia" zawierają dane, w zależności od od modu radaru i transpondera, od samego kodu identyfikacyjnego (squawk) - mod A, wysokość - mod C, aż po komplet danych z modu S (który i tak nie zawiera pozycji).

    Radar wtórny i pierwotny to prawdziwe radary, cała reszta już nie chociaż często potocznie takie łatki się im przypina - dlatego żeby to wszystko objąć nie używa się już określenia "systemy radarowe", tylko "systemy dozorowania". Inkluzywność
    Ostatnio edytowane przez hawky ; 09-06-2026 o 09:17
    Pawelos and frik like this.

  9. #9

    Dołączył
    Apr 2010

    Domyślnie

    Cytat Zamieszczone przez hawky Zobacz posta
    Radar to radar, możesz sobie to wyobrazić tak, że radar wtórny to zupełnie jak pierwotny tylko zamiast odbić sygnału od obiektów otrzymuje te "odbicia" od transponderów. Pozycję wyznacza z kierunku anteny i czasu odpowiedzi. Dodatkowo te "odbicia" zawierają dane, w zależności od od modu radaru i transpondera, od samego kodu identyfikacyjnego (squawk) - mod A, wysokość - mod C, aż po komplet danych z modu S (który i tak nie zawiera pozycji).
    skorzystam z okazji, zeby zrozumiec i wyjasnic do konca ten temat, pomoga mi odpowiedzi na 2 pytania:

    - czy radar wtorny SSR "widzi" obiekty bez transponderów? zakładam, że nie, pytam dla pewnosci

    - czy "odbicie sygnału radaru wtórnego SSR" polega na: detekcji przez transponder obiektu fal EM z SSR, nadanie w reakcji na to przez transponder fal EM potencjalnie dodatkowo fal EM z zakodowanymi informacjami jak id obiektu i jego wysokosc baro (rozne Mode'y)? czy to "odbicie" właśnie różni głownie mechanizm dzialania PSR od SSR? PSR - zajwisko fizyczne odbicia fal EM, SSR - detekcja fal EM przez transponder + w odp emisja fal EM przez transponder?

  10. #10
    ModTeam
    Awatar hawky

    Dołączył
    Feb 2008
    Mieszka w
    Poznań

    Domyślnie

    Cytat Zamieszczone przez someone Zobacz posta
    skorzystam z okazji, zeby zrozumiec i wyjasnic do konca ten temat, pomoga mi odpowiedzi na 2 pytania:

    - czy radar wtorny SSR "widzi" obiekty bez transponderów? zakładam, że nie, pytam dla pewnosci

    - czy "odbicie sygnału radaru wtórnego SSR" polega na: detekcji przez transponder obiektu fal EM z SSR, nadanie w reakcji na to przez transponder fal EM potencjalnie dodatkowo fal EM z zakodowanymi informacjami jak id obiektu i jego wysokosc baro (rozne Mode'y)? czy to "odbicie" właśnie różni głownie mechanizm dzialania PSR od SSR? PSR - zajwisko fizyczne odbicia fal EM, SSR - detekcja fal EM przez transponder + w odp emisja fal EM przez transponder?
    Samolot bez transpondera jest dla radaru wtórnego niewidoczny. Dlatego często w pobliżu lotnisk montowane są radary kolokowane, tzn na jednym maszcie zamontowane są razem dwie anteny - radaru pierwotnego i wtórnego.

    Tak - to "odbicie" polega na detekcji przez transponder impulsu z SSR z zapytaniem w określonym modzie i w odpowiedzi wyemitowanie sygnału odpowiedzi (z zakodowaną odpowiednią informacją) na innej częstotliwości, która to jest odbierana przez antenę radaru.
    Kazor, someone and RzEmYk like this.

  11. #11
    ModTeam
    Awatar RzEmYk

    Dołączył
    Feb 2007
    Mieszka w
    Tarnów i okolice

    Domyślnie

    To jeszcze odnośnie radaru pierwotnego i wtórnego a i nie tylko, to kiedyś, dawno temu, za górami i lasami była dobra strona heading.pata.pl...
    https://web.archive.org/web/20120626...ading.pata.pl/
    hds.147, hawky, myszygon and 2 others like this.
    [Blaszak: MSI MAG B650 TOMAHAWK, Ryzen 7 7800X3D, DDR5 2x32GB, Arctic Liquid Freezer II 2x120, RTX4080S, W11, MSFS | EOS 500D + C 15-85 IS USM + C 50 1.8 STM]

  12. #12

    Dołączył
    Apr 2010

    Domyślnie


    Polecamy

    rozszerze watek pytaniem: jak w praktyce rejestrowane sa dane okreslane jako MLAT w serwisach FR, czy adsbexchange?

Zakładki

Zakładki

Uprawnienia umieszczania postów

  • Nie możesz zakładać nowych tematów
  • Nie możesz pisać wiadomości
  • Nie możesz dodawać załączników
  • Nie możesz edytować swoich postów
  •